Temat interpretacji

Działając na podstawie art. 14a, art. 169 § 4 w związku z art. 169 § 1, art. 216 i art. 217, ustawy z dnia 29.08.1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.), po rozpatrzeniu wniosku Spółki z dnia 20.11.2006 r. (data wpływu do tutejszego urzędu: 27.11.2006 r.) o udzielenie pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej opodatkowania podatkiem od towarów i usług czynności nieodpłatnego udostępniania przez Podatnika na rzecz związków zawodowych pomieszczeń wraz z wyposażeniem na prowadzenie działalności statutowej oraz środków transportowych, będących własnością Spółki, a także nieodpłatnego świadczenia przez Podatnika na rzecz związków zawodowych usług telefonicznych w celu zapewnienia łączności telefonicznej i faksu (do określonego limitu rozmów telefonicznych) oraz usług polegających na obsłudze przekazywania składek członkowskich z wynagrodzeń pracowników w świetle przepisów ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.), Naczelnik Łódzkiego Urzędu Skarbowego uznaje za nieprawidłowe stanowisko przedstawione w złożonym wniosku.

W dniu 27.11.2006 r. do tutejszego urzędu wpłynął wniosek Spółki o udzielenie pisemnej interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej opodatkowania podatkiem od towarów i usług czynności nieodpłatnego udostępniania przez Podatnika na rzecz związków zawodowych pomieszczeń wraz z wyposażeniem na prowadzenie działalności statutowej oraz środków transportowych, będących własnością Spółki, a także nieodpłatnego świadczenia przez Podatnika na rzecz związków zawodowych usług telefonicznych w celu zapewnienia łączności telefonicznej i faksu (do określonego limitu rozmów telefonicznych) oraz usług polegających na obsłudze przekazywania składek członkowskich z wynagrodzeń pracowników w świetle przepisów ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (Dz. U. Nr 54, poz. 535 ze zm.). Pismem z dnia 04.12.2006 r. (znak: ŁUS-III-2-446/2541/06/TL) Podatnik został wezwany w trybie art. 169 § 1 ustawy Ordynacja podatkowa do uzupełnienia braków formalnych wniosku w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpatrzenia. Dnia 19.12.2006 r. do tutejszego urzędu wpłynęło pismo Podatnika z dnia 12.12.2006 r., stanowiące odpowiedź na wezwanie.

Z w/w wniosku wynika, iż Spółka jest zobowiązana do świadczenia na rzecz działających w niej związków zawodowych m.in. następujących czynności:

- nieodpłatnego udostępniania pomieszczeń wraz z wyposażeniem na prowadzenie działalności statutowej;

- nieodpłatnego udostępniania środków transportowych, będących własnością Podatnika; usługi te w przypadku korzystania z samochodów terenowych na obszarze Kopalni wykonywane są nieodpłatnie, a w przypadku korzystania z innych środków transportu świadczone są nieodpłatnie do wysokości limitów ustalonych proporcjonalnie do liczby członków danego związku;

- nieodpłatnego świadczenia usług telefonicznych w celu zapewnienia łączności telefonicznej i faksu (do określonego limitu rozmów telefonicznych);

- nieodpłatnego świadczenia usług polegających na obsłudze przekazywania składek członkowskich z wynagrodzeń pracowników.

Powyższe nieodpłatne świadczenia usług, realizowane są w oparciu o przepisy ustawy o związkach zawodowych z dnia 23 maja 1991 r. (Dz. U. z 2001 r. Nr 79, poz. 854 ze zm.), uregulowania wynikające z Umowy Społecznej zawartej pomiędzy Spółką a organizacjami związkowymi w niej działającymi oraz w oparciu o umowy zawarte odrębnie z każdym związkiem zawodowym.

W związku z powyższym stanem faktycznym Spółka pyta, czy wyżej wymienione czynności nieodpłatnego świadczenia usług na rzecz związków zawodowych podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Podatnik zauważa, iż zgodnie z art. 33 ustawy z dnia 23 maja 1991 r. o związkach zawodowych, pracodawca na warunkach określonych w umowie jest zobowiązany udostępnić zakładowej organizacji związkowej pomieszczenia i urządzenia techniczne niezbędne do wykonywania działalności związkowej w zakładzie pracy. W przypadku Spółki, zobowiązanie do nieodpłatnego świadczenia na rzecz związków zawodowych zostało uregulowane w Umowie Społecznej ze wszystkimi związkami działającymi w Spółce oraz w umowach zawartych odrębnie z każdym związkiem zawodowym, jako uszczegółowienie Umowy Społecznej. Związek zawodowy dla prowadzenia swojej działalności statutowej, ma zatem prawo korzystać z rzeczy stanowiących własność pracodawcy, który ponosi koszt ich nabycia lub utrzymania. Podatnik twierdzi, że jeżeli obowiązek nieodpłatnego świadczenia usług przez Spółkę wynika z odrębnych przepisów, w tym w szczególności z ustawy o związkach zawodowych i postanowień porozumień zbiorowych, to takie nieodpłatne świadczenie na rzecz związków zawodowych należy uznać jako świadczenie usług na cele związane z prowadzonym przedsiębiorstwem. Jeżeli zaś nieodpłatne świadczenie w/w usług na rzecz związków zawodowych traktowane jest jako czynności związane z prowadzonym przedsiębiorstwem, to takie świadczenie nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Mając na uwadze przedstawiony stan faktyczny Naczelnik Łódzkiego Urzędu Skarbowego stwierdza, co następuje:

Zgodnie z art. 710 ustawy z dnia 23.04.1964 r. Kodeks cywilny (Dz.U. Nr 16, poz. 93 ze zm.) przez umowę użyczenia użyczający zobowiązuje się zezwolić biorącemu przez czas oznaczony lub nieoznaczony, na bezpłatne używanie oddanej mu w tym celu rzeczy.

Na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od towarów i usług, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

W świetle art. 8 ust. 1 cyt. ustawy, przez świadczenie usług, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości, która nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również:

1) przeniesienie prawa do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej;

2) zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub tolerowania czynności lub sytuacji;

3) świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa.

Natomiast w myśl art. 8 ust. 2 w/w ustawy, nieodpłatne świadczenie usług niebędące dostawą towarów na cele osobiste podatnika lub jego pracowników, w tym byłych pracowników, wspólników, udziałowców, akcjonariuszy, członków spółdzielni i ich domowników, członków organów stanowiących osób prawnych, członków stowarzyszenia, oraz wszelkie inne nieodpłatne świadczenie usług, jeżeli nie są one związane z prowadzonym przedsiębiorstwem, a podatnikowi przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług związanych z tymi usługami, w całości lub części, traktuje się jako odpłatne świadczenie usług.

Z powyższych regulacji wynika, iż każde nieodpłatne świadczenie usług, w tym również oddanie towaru do nieodpłatnego używania (użyczenie), stosownie do treści art. 8 ust. 2 ustawy, jest zrównane z odpłatnym świadczeniem usług, jeżeli nie jest związane z prowadzeniem przedsiębiorstwa, a podatnikowi przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług związanych z tą usługą. Zatem, aby nieodpłatne świadczenie usług podlegało opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, muszą jednocześnie zostać spełnione dwa warunki:

- brak związku świadczonych usług z prowadzeniem przedsiębiorstwa, oraz

- istnienie prawa do obniżenia w całości lub w części kwoty podatku należnego o podatek naliczony przy nabyciu towarów i usług związanych z daną usługą.

W tym miejscu należy stwierdzić, że za usługę niezwiązaną z prowadzonym przedsiębiorstwem można uznać taką usługę, której świadczenie odbywa się bez związku z potrzebami prowadzonej działalności gospodarczej. W przypadku Wnioskodawcy, pomiędzy faktem użyczenia (udostępnienia) związkom zawodowym pomieszczeń wraz z wyposażeniem i środków transportu będących własnością Spółki oraz świadczenia przez Podatnika na rzecz związków zawodowych usług telefonicznych w celu zapewnienia łączności telefonicznej i faksu (do określonego limitu rozmów telefonicznych), a także świadczenia usług polegających na obsłudze przekazywania składek członkowskich z wynagrodzeń pracowników, a wykonywaną działalnością gospodarczą (wskazaną w Krajowym Rejestrze Sądowym) nie występuje jakikolwiek związek. Świadczenia te nie mają wpływu na przyszłe obroty przedsiębiorstwa, jak i na jego wizerunek czy odbiór przez kontrahentów obecnych lub potencjalnych, mimo że Podatnik wykonuje nieodpłatnie przedmiotowe usługi na podstawie ustawy o związkach zawodowych oraz porozumień zbiorowych.

W świetle powyższych ustaleń, dla dokonania oceny, czy opisane we wniosku nieodpłatne świadczenie usług będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług niezbędne jest stwierdzenie, czy Spółka spełnia również drugi z w/w warunków opodatkowania tych czynności, tj. czy przysługuje jej prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przy nabyciu towarów i usług związanych z tymi usługami.

Kwestię dokonywania odliczeń podatku naliczonego przez podatników podatku od towarów i usług regulują przepisy art. 86 i następnych ustawy z dnia 11 marca 2004 roku o podatku od towarów i usług. Zasadą jest, iż podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w takim zakresie, w jakim nabywane towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych (art. 86 ust. 1 cyt. ustawy). Jednakże w przepisach prawa podatkowego ustawodawca zdefiniował szereg ograniczeń i wyłączeń (o charakterze materialnym, formalnym i podmiotowym) w zakresie możliwości obniżenia podatku należnego o podatek naliczony. W myśl art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy, obniżenia lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się do nabywanych przez podatnika towarów i usług, jeżeli wydatki na ich nabycie nie mogłyby być zaliczone do kosztów uzyskania przychodów w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym.

Możliwość zaliczenia omawianych wydatków do kosztów uzyskania przychodów, stała się przedmiotem zapytania Spółki z dnia 20.11.2006 r. skierowanego do Naczelnika Łódzkiego Urzędu Skarbowego w Łodzi. W odpowiedzi na w/w wniosek, tutejszy organ wydał postanowienie nr ŁUS-II-2-423/202/06/JB z dnia 20.02.2007 r., w którym uznał, iż wydatki poniesione przez Podatnika m.in. w związku z nieodpłatnym udostępnianiem na rzecz związków zawodowych pomieszczeń wraz z wyposażeniem na prowadzenie działalności statutowej oraz środków transportowych, będących własnością Spółki, a także nieodpłatnym świadczeniem przez Podatnika na potrzeby związków zawodowych usług telefonicznych w celu zapewnienia łączności telefonicznej i faksu (do określonego limitu rozmów telefonicznych) oraz usług polegających na obsłudze przekazywania składek członkowskich z wynagrodzeń pracowników, nie stanowią kosztów uzyskania przychodu, o których jest mowa w art. 15 ust. 1 ustawy z 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz.U. z 2000 r. Nr 54, poz. 654 ze zm.).

Wobec powyższego należy stwierdzić, iż podatek naliczony związany z w/w czynnościami co do zasady nie będzie podlegał odliczeniu od podatku należnego. Tym samym nieodpłatne świadczenie usług na rzecz związków zawodowych działających w Spółce, zrealizowane w sytuacji, gdy Podatnikowi nie przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego związanego z w/w usługami - nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług.

Reasumując, czynności nieodpłatnego świadczenia usług na rzecz związków zawodowych, polegające na nieodpłatnym udostępnianiu (użyczaniu) pomieszczeń wraz z wyposażeniem oraz środków transportowych należących do Spółki, a także nieodpłatnym zapewnieniu usług telefonicznych w celu zapewnienia łączności telefonicznej i faksu (do określonego limitu rozmów telefonicznych) oraz na obsłudze przekazywania składek członkowskich z wynagrodzeń pracowników, nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Wynika to z faktu, iż na podstawie art. 88 ust. 1 pkt 2 ustawy, co do zasady Spółka nie ma prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o podatek naliczony przy nabyciu towarów i usług związanych z przedmiotowymi nieodpłatnymi usługami. Podatnik w stanowisku wyrażonym we wniosku z dnia 20.11.2006 r., słusznie uznając w/w usługi za czynności niepodlegające opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, oparł jednak swoją opinię na błędnym stwierdzeniu, iż usługi te są związane z prowadzonym przedsiębiorstwem.

W związku z powyższym, nie można uznać stanowiska Spółki dotyczącego przedmiotowego zagadnienia za prawidłowe i należało orzec jak w sentencji.

Niniejsza interpretacja dotyczy stanu faktycznego przedstawionego przez Podatnika we wniosku i stanu prawnego obowiązującego w dacie złożenia wniosku. Interpretacja nie jest wiążąca dla Podatnika, wiąże natomiast właściwe organy podatkowe i organy kontroli skarbowej do czasu jej zmiany lub uchylenia.