Prawo do odliczenia podatku naliczonego. - Interpretacja - ITPP1/443-512/13/MN

ShutterStock

Interpretacja indywidualna z dnia 30.07.2013, sygn. ITPP1/443-512/13/MN, Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy

Temat interpretacji

Prawo do odliczenia podatku naliczonego.

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2012 r. poz. 749 ze zm.) oraz § 4 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770 ze zm.) Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko przedstawione we wniosku z dnia 20 maja 2013 r. (data wpływu 3 czerwca 2013 r.) uzupełnionym w dniu 29 lipca 2013 r. o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie prawa do odliczenia podatku naliczonego - jest nieprawidłowe.

UZASADNIENIE

W dniu 3 czerwca 2013 r. został złożony ww. wniosek, uzupełniony w dniu 29 lipca 2013 r. o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku od towarów i usług w zakresie prawa do odliczenia podatku naliczonego.

W przedmiotowym wniosku przedstawiono następujący stan faktyczny.

Spółdzielnia Mieszkaniowa uzyskała dofinansowanie ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach RPO na lata 2007-2013 oraz Skarbu Państwa. Projekt przewiduje:

  1. montaż radiowego systemu odczytu i monitoringu poboru wody,
  2. budowę sieci informatycznej wraz z wyposażeniem stacji roboczych w sprzęt i oprogramowanie.

System odczytu i monitoringu poboru wody jest jedną z instalacji w 18 budynkach mieszkalnych wielorodzinnych. Wśród budynków mieszkalnych, w których przeprowadzono remont instalacji wodnej w 3 (ul. S., L., Z.) znajdują się lokale użytkowe oraz biuro Spółdzielni.

Dofinansowanie obejmuje 50% poniesionych kosztów remontowych uznanych za koszty kwalifikowane, udokumentowanych fakturami VAT. Pozostałe 50% brutto Spółdzielnia pokrywa z funduszu remontowego. Fundusz remontowy wnoszony jest do Spółdzielni przez użytkowników lokali mieszkalnych w ramach opłat eksploatacyjnych, pobieranych zgodnie z art. 4 ust. 1, 2, 4 i 5 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych. Wnoszenie opłat eksploatacyjnych, a tym samym funduszu remontowego jako czynności wykonywanych na rzecz członków spółdzielni, którym przysługują spółdzielcze prawa do lokali mieszkalnych, członków spółdzielni będących właścicielami lokali mieszkalnych lub na rzecz właścicieli lokali mieszkalnych niebędących członkami spółdzielni na podstawie art. 43 ust. 1 punkt 11 ustawy o VAT jest zwolnione od VAT.

Za wykonane prace remontowe wystawiono faktury VAT, od których Spółdzielnia nie odlicza podatku naliczonego, ponieważ finansuje je z funduszu remontowego. W związku z powyższym brak jest możliwości odliczenia podatku VAT.

Sieć informatyczna wraz z wyposażeniem stacji roboczych w sprzęt i oprogramowanie wykorzystywana jest przez Spółdzielnię do wykonywania czynności związanych z działalnością opodatkowaną i działalnością zwolnioną z art. 43 ust. 1 pkt 11 ustawy o VAT. Za usługę i dostawę towarów wystawiono faktury VAT, od których Spółdzielnia na podstawie art. 90 ust. 1 ustawy o VAT odliczyła część podatku VAT naliczonego. Kwota VAT naliczonego ustalana jest zgodnie z art. 90 ust. 2-6 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług.

W nawiązaniu do stanu faktycznego Spółdzielnia oświadczyła w Umowie z dnia 29 grudnia 2010 r., że w odniesieniu do wydatków finansowanych z funduszu remontowego nie posiada możliwości odliczenia podatku VAT i w związku z tym podatek ten staje się kosztem kwalifikowanym, natomiast w stosunku do wydatków związanych z funkcjonowaniem biura Spółdzielnia ma możliwość częściowego odliczenia VAT liczonego wg zasad odliczeń proporcjonalnych.

W nawiązaniu do powyższego Spółdzielnia obowiązana jest dostarczyć indywidualną interpretację przepisów prawa podatkowego w zakresie realizowanego Projektu.

W związku z powyższym zadano następujące pytania sformułowane w uzupełnieniu wniosku:

Czy Spółdzielni przysługuje prawo do odliczeń podatku naliczonego z faktur rozliczających wykonanie radiowego systemu odczytu i monitoringu poboru wody...

Czy Spółdzielni przysługuje prawo do odliczeń podatku naliczonego z faktur rozliczających budowę sieci informatycznej wraz z wyposażeniem stacji roboczych w sprzęt i oprogramowanie...

Zdaniem Wnioskodawcy, Spółdzielni nie przysługuje prawo do odliczenia podatku naliczonego związanego wykonaniem radiowego systemu odczytu i monitoringu poboru wody.

Powierzchnia lokali użytkowych i biura jest na tyle mała (wielkość udziałów w omawianych budynkach liczona na podstawie powierzchni użytkowej: budynek przy ul. S. - lokale mieszkalne 8929/10000, lokale użytkowe 216/10000, biuro 375/10000, kotłownia 423/10000, archiwum 57/10000; budynek przy ul. L. - lokale mieszkalne 9600/10000, lokal użytkowy 400/10000; budynek przy ul. Z. - lokale mieszkalne 7173/10000, lokale użytkowe ze spółdzielczym własnościowym prawem 998/10000, lokale użytkowe 1829/10000), że wszystkie budynki należy uznać za kubaturę budownictwa mieszkaniowego. W wystawionych fakturach zastosowano 8% stawkę VAT. Prace sfinansowano funduszem remontowym, w świetle art. 43 ust. 1 pkt 11 w stosunku do użytkowników budynków mieszkalnych brak jest możliwości odliczenia podatku VAT od poniesionych wydatków finansowanych funduszem remontowym.

Natomiast przy zakupie sieci informatycznej, sprzętu komputerowego i oprogramowania zastosowano 23% stawkę VAT, zakup ten jest związany zarówno z działalnością zwolnioną, jak i opodatkowaną i od tej czynności, zdaniem Spółdzielni, przysługuje jej częściowe odliczenie podatku naliczonego. W związku z brakiem obiektywnych możliwości przyporządkowania kwot do czynności opodatkowanych Spółdzielnia podatek naliczony od tych czynności, może odliczać proporcją, zgodnie z art. 90 ust. 3 ustawy.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko Wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego uznaje się za nieprawidłowe.

Zgodnie z dyspozycją zawartą w art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2011 r. Nr 177 poz. 1054 ze zm.), w zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124.

Kwotę podatku naliczonego stanowi, suma kwot podatku określonych w fakturach otrzymanych przez podatnika z tytułu nabycia towarów i usług (art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy).

Z powyższych przepisów wynika, że prawo do odliczenia podatku naliczonego przysługuje tylko czynnym podatnikom podatku od towarów i usług w takim przypadku, gdy dokonywane zakupy mają związek z czynnościami opodatkowanymi. Odliczyć zatem można podatek naliczony, który jest związany z transakcjami opodatkowanymi podatnika, tzn. których następstwem jest określenie podatku należnego. Wskazana norma prawna wyraża zasadę neutralności podatku od towarów i usług, w następstwie której podatnicy realizujący czynności zwolnione, są w podobnej sytuacji jak ostateczny nabywca (konsument) towaru lub usługi, z wyjątkiem przypadków jednoznacznie wskazanych w ustawie o podatku od towarów i usług. Ustawa wyłącza zatem możliwość dokonywania odliczeń podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są wykorzystywane do czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystania do czynności zwolnionych od podatku oraz niepodlegających opodatkowaniu.

Z treści cytowanych wyżej przepisów wynika, że prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia dokonuje czynny podatnik podatku od towarów i usług, a towary i usługi, przy nabyciu których podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Warunkiem umożliwiającym podatnikowi skorzystanie z prawa do odliczenia podatku naliczonego jest związek zakupów z wykonywanymi czynnościami opodatkowanymi.

Przedstawiona powyżej zasada wyklucza zatem możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z usługami i towarami, które nie są w ogóle wykorzystywane do czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystania do czynności zwolnionych od podatku od towarów i usług oraz niepodlegających temu podatkowi.

Zgodnie z art. 90 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług, w stosunku do towarów i usług, które są wykorzystywane przez podatnika do wykonywania czynności, w związku, z którymi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, jak i czynności, w związku, z którymi takie prawo nie przysługuje, podatnik jest obowiązany do odrębnego określania kwot podatku naliczonego związanych z czynnościami w stosunku, do których podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego.

Jeżeli nie jest możliwe wyodrębnienie całości lub części kwot, o których mowa w ust. 1, to w myśl art. 90 ust. 2 ustawy, podatnik może pomniejszyć kwotę podatku należnego o taką część kwoty podatku naliczonego, którą można proporcjonalnie przypisać czynnościom, w stosunku do których podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, z zastrzeżeniem ust. 10.

Stosownie do dyspozycji art. 90 ust. 3 ustawy, proporcję, o której mowa w ust. 2 ustala się jako udział rocznego obrotu z tytułu czynności, w związku z którymi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, w całkowitym obrocie uzyskanym z tytułu czynności, w związku z którymi podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego, oraz czynności, w związku z którymi podatnikowi nie przysługuje takie prawo.

Zasady ustalania proporcji zostały określone w art. 90 ust. 4-10 ustawy.

Wskazać należy, iż stosownie do art. 90 ust. 10 ustawy, w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 kwietnia 2011 r. w przypadku gdy proporcja określona zgodnie z ust. 2-8:

  1. przekroczyła 98% oraz kwota podatku naliczonego niepodlegająca odliczeniu, wynikająca z zastosowania tej proporcji, w skali roku była mniejsza niż 500 zł podatnik ma prawo uznać, że proporcja ta wynosi 100%;
  2. nie przekroczyła 2% - podatnik ma prawo uznać, ze proporcja ta wynosi 0%

Z cytowanych wyżej regulacji art. 90 ustawy wynika, że proporcja ustalana jest w oparciu o obrót.

Natomiast obrotem zgodnie z art. 29 ust. 1 ustawy jest kwota należna z tytułu sprzedaży, pomniejszona o kwotę należnego podatku. Kwota należna obejmuje całość świadczenia należnego od nabywcy lub osoby trzeciej. Obrót zwiększa się o otrzymane dotacje, subwencje i inne dopłaty o podobnym charakterze mające bezpośredni wpływ na cenę (kwotę należną) towarów dostarczanych lub usług świadczonych przez podatnika, pomniejszone o kwotę należnego podatku.

Przy obliczaniu proporcji istotne jest zatem ustalenie, czy analizowane czynności stanowią podstawę opodatkowania podatkiem od towarów i usług, a więc czy w odniesieniu do nich istnieje obrót w rozumieniu art. 29 ust. 1 ustawy o VAT.

Z opisanego we wniosku stanu faktycznego wynika, że Spółdzielnia Mieszkaniowa uzyskała dofinansowanie ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach RPO na lata 2007-2013 oraz Skarbu Państwa. Projekt przewiduje montaż radiowego systemu odczytu i monitoringu poboru wody oraz budowę sieci informatycznej wraz z wyposażeniem stacji roboczych w sprzęt i oprogramowanie.

System odczytu i monitoringu poboru wody jest jedną z instalacji w 18 budynkach mieszkalnych wielorodzinnych. Wśród budynków mieszkalnych, w których przeprowadzono remont instalacji wodnej w 3 (ul. S., L., Z.) znajdują się lokale użytkowe oraz biuro Spółdzielni.

Wnoszenie opłat eksploatacyjnych, a tym samym funduszu remontowego, z którego finansowane są w 50 % inwestycje, jako czynności wykonywanych na rzecz członków spółdzielni, którym przysługują spółdzielcze prawo do lokali mieszkalnych, członków spółdzielni będących właścicielami lokali mieszkalnych lub na rzecz właścicieli lokali mieszkalnych niebędących członkami spółdzielni na podstawie art. 43 ust. 1 punkt 11 ustawy o VAT jest zwolnione od VAT.

Sieć informatyczna wraz z wyposażeniem stacji roboczych w sprzęt i oprogramowanie wykorzystywana jest przez Spółdzielnię do wykonywania czynności związanych z działalnością opodatkowaną i działalnością zwolnioną z art. 43 ust. 1 pkt 11 ustawy o VAT.

Biorąc pod uwagę powołane przepisy prawa wskazać należy, iż w przedstawionym stanie faktycznym nie można się zgodzić ze stanowiskiem Spółdzielni, zgodnie z którym skoro zakres prac dotyczących wykonania radiowego systemu odczytu i monitoringu poboru wody obejmuje 18 budynków mieszkalnych, z czego w trzech budynkach przeważająca powierzchnia generuje obrót zwolniony (lokale mieszkalne), natomiast niewielka powierzchnia (lokale użytkowe) generuje sprzedaż opodatkowaną, tym samym w całości należy je uznać za kubaturę budownictwa mieszkaniowego, co oznacza, że brak jest możliwości odliczenia podatku naliczonego.

Zauważyć bowiem należy, iż w opisanych okolicznościach wystąpi związek pomiędzy dokonywanymi zakupami, związanymi z wykonaniem radiowego systemu odczytu i monitoringu poboru wody w pewnej części również z czynnościami opodatkowanymi.

W przypadku bowiem, gdy instalacja radiowego systemu odczytu i monitoringu poboru wody dotyczy budynków mieszkalnych, w których znajdują się zarówno lokale mieszkalne, jak i lokale użytkowe oraz biuro, ocenić należy, iż instalacja ta jest związana zarówno z czynnościami opodatkowanymi (dającymi prawo do odliczenia), jak i zwolnionymi (nie dającymi prawa do odliczenia). W takiej sytuacji należy więc przyporządkować odpowiednie kwoty podatku naliczonego związanego ze sprzedażą opodatkowaną. W niniejszej sprawie przy realizacji prawa do odliczenia należy kierować się przede wszystkim zapisem art. 86 i 90 ust. 1 ustawy, a więc należy ustalić rzeczywisty zakres prawa do odliczenia, który winien być miarodajny i uzasadniony. Jednakże należy podkreślić, iż wyłącznie Wnioskodawca znający specyfikę, organizację i podział pracy w swojej jednostce jest w stanie ustalić stosowny klucz podziału w celu wyliczenia prawidłowej kwoty podatku naliczonego do odliczenia.

W przypadku natomiast, gdy nie jest możliwe rzetelne wyodrębnienie kwot podatku naliczonego (tj. przypisanie konkretnych kwot podatku naliczonego), związanego wyłącznie ze sprzedażą opodatkowaną, Spółdzielnia winna dokonywać odliczenia podatku naliczonego związanego z opisaną inwestycją w oparciu o proporcję, o której mowa w art. 90 ust. 2-10 ustawy o podatku od towarów i usług, z tym jednak zastrzeżeniem, że odliczenie to w późniejszych latach wymagać będzie, na podstawie art. 91 ww. ustawy, dokonywania stosownych korekt.

Tożsame zasady odliczenia podatku naliczonego odnosić się będą do nabywanych towarów i usług związanych z budową sieci informatycznej wraz z wyposażeniem stacji roboczych w sprzęt i oprogramowanie.

W pierwszej kolejności należy przyporządkować odpowiednie kwoty podatku naliczonego związanego ze sprzedażą opodatkowaną. Jeżeli natomiast Spółdzielnia nie ma obiektywnej możliwości wyodrębnienia kwot podatku naliczonego(tj. przypisanie konkretnych kwot podatku naliczonego), związanego wyłącznie ze sprzedażą opodatkowaną, Spółdzielnia winna dokonywać odliczenia podatku naliczonego związanego z budową sieci informatycznej wraz z wyposażeniem stacji roboczych w sprzęt i oprogramowanie w oparciu o proporcję, o której mowa w art. 90 ust. 2-10 ustawy o podatku od towarów i usług, również z tym zastrzeżeniem, że odliczenie to w późniejszych latach wymagać będzie, na podstawie art. 91 ww. ustawy, dokonywania stosownych korekt.

Oceniając zatem całościowo stanowisko Spółdzielni uznano je za nieprawidłowe, mimo iż podzielono je w części odnoszącej się do prawa do odliczenia podatku związanego z budową sieci informatycznej wraz z wyposażeniem stacji roboczych w sprzęt i oprogramowanie.

Końcowo należy wskazać, niniejsza interpretacja odnosi się wyłącznie do zagadnień objętych pytaniami tj. prawa do odliczenia podatku naliczonego, związanego z wykonaniem radiowego systemu odczytu i monitoringu poboru wody oraz budową sieci informatycznej wraz z wyposażeniem stacji roboczych w sprzęt i oprogramowanie, natomiast nie rozstrzyga merytorycznie pozostałych kwestii zawartych we własnym stanowisku, w szczególności zasad opodatkowania wskazanych czynności, bądź też zwolnienia pobieranych przez Spółdzielnię opłat zgodnie z art. 4 ust. 1, 2, 4, 5 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych, bowiem kwestie te wykraczają poza zakres żądania interpretacji sformułowany w postawionych pytaniach, zawartych w uzupełnieniu do wniosku.

Jednocześnie informuje się, że organy podatkowe nie są kompetentne do rozstrzygania kwestii możliwości zaliczania wartości podatku od towarów i usług do kosztów kwalifikowanych, bowiem kwestię tę rozstrzygają przepisy regulujące zasady korzystania ze środków bezzwrotnej pomocy zagranicznej.

Interpretacja dotyczy stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, ul. Emilii Plater 1, 10-562 Olsztyn, po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Toruniu, ul. Św. Jakuba 20, 87-100 Toruń.

Wniosek ORD-IN (PDF)

Treść w pliku PDF 3 MB

Dyrektor Izby Skarbowej w Bydgoszczy