Temat interpretacji

Naczelnik Pierwszego Urzędu Skarbowego Kraków, działając zgodnie z art. 14 a ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja Podatkowa (Dz. U. Nr 137, poz. 926 ze zm.), w odpowiedzi na Pana pytanie dotyczące stosowania przepisów prawa podatkowego w przypadku darowizny nieruchomości rolnej o pow. 1,01 ha zabudowanej budynkiem gospodarczym dokonanej pomiędzy osobami zaliczonymi do I grupy podatkowej w rozumieniu ustawy o podatku od spadków i darowizn, wyjaśnia.

Zwolnienia od podatku od spadków i darowizn stosuje się, jeżeli nabywca jest obywatelem polskim lub ma miejsce stałego pobytu na terytorium RP. Nabycie własności i prawa użytkowania wieczystego gospodarstwa rolnego lub jego części oraz innych praw do takiego gospodarstwa lub jego części jak również działki przyzagrodowej, z wyjątkiem:
a) budynków mieszkalnych,
b) budynków zajętych na cele specjalistycznego chowu i wylęgu drobiu lub specjalistycznej hodowli zwierząt wraz z urządzeniami i ze stadem hodowlanym,
c) urządzeń do prowadzenia upraw specjalnych, jak: szklarnie, inspekty, pieczarkarnie, chłodnie, przechowalnie owoców -
zwolnione jest od podatku, co wynika z art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 1983 r. o podatku od spadków i darowizn (Dz. U. Nr 16, poz. 89 j.t. z 1997 r. ze zm.).

Nowelą wniesioną w 1995 r. do ustawy o podatku od spadków i darowizn w art. 4 ust. 5 zawarto zapis, że ilekroć jest mowa o gospodarstwie rolnym, oznacza to gospodarstwo rolne w rozumieniu przepisów o podatku rolnym.

Zmiany do ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (Dz. U. Nr 94, poz. 431 j.t. z 1993r. ze zm.) wprowadzone ustawą z dnia 10 października 2002 r. (Dz. U. Nr 200, poz. 1680) definiują pojęcie gospodarstwa rolnego jako obszar gruntów sklasyfikowanych w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne lub jako grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza, o łącznej powierzchni przekraczajacej 1 ha lub 1 ha przeliczeniowy, stanowiących własność lub znajdujących się w posiadaniu osoby fizycznej, osoby prawnej albo jednostki organizacyjnej, w tym spółki, nieposiadającej osobowości prawnej. Za działalność rolniczą zaś, uważa się produkcję roślinną i zwierzęcą, w tym również produkcję materiału siewnego, szkółkarskiego, hodowlanego oraz reprodukcyjnego, produkcję warzywniczą, roślin ozdobnych, grzybów uprawnych, sadownictwa, hodowlę i produkcję materiału zarodowego zwierząt, ptactwa i owadów użytkowych, produkcję zwierzęcą typu przemysłowego, fermowego oraz chów i hodowlę ryb.
Gramatyczna wykładnia przepisów art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku od spadków i darowizn w odniesieniu do definicji gospodarstwa rolnego w rozumieniu przepisów o podatku rolnym nie stanowi podstawy zwolnienia od podatku od spadków i darowizn nabycia budynków gospodarczych usytuowanych na gruntach gospodarstw rolnych.

Jednakże dotychczasowa praktyka stosowana zarówno przez notariuszy jako płatników podatku od spadków i darowizn jak i organy podatkowe, które na podstawie art. 4 ust. 1 pkt 1 zwalniały od podatku od spadków i darowizn nabycie budynków gospodarczych służących bezpośrednio produkcji rolniczej (do 23 sierpnia 1995 r.- data wejścia w życie noweli do ustawy o podatku od spadków i darowizn - w przypadku nabycia gospodarstwa rolnego stosowano pojęcie gospodarstwa w rozumieniu art. 55(3) Kodeksu cywilnego), a także wykładnia celowościowa uzasadniają zwolnienie obok gruntów rolnych budynków gospodarstwa rolnego. Ponadto utrwalona w orzecznictwie zasada, w przypadku gdy przepisy są niespójne lub wewnętrznie sprzeczne, powinny być interpretowane na korzyść podatnika, przemawia za zwolnieniem budynków gospodarczych.

Przeniesienie własności nieruchomości w drodze darowizny wymaga formy aktu notarialnego, a Notariusz jako płatnik podatku od spadków i darowizn obowiązany jest do obliczenia i pobrania od podatnika obliczonego podatku oraz pouczenia stron o skutkach przewidzianych w Kodeksie karnym skarbowym w razie zatajenia lub podania niezgodnych z rzeczywistością danych mogących mieć wpływ na wyskość podatku i przysługującym organowi podatkowemu prawie podwyższenia wartości nabytych rzeczy lub praw majątkowych, jeżeli wartość podana przez strony nie odpowiada wartości rynkowej, a w przypadku gdy nie pobiera podatku, obowiązany jest podać podstawę prawną zwolnienia od podatku.
Jeżeli zatem w Pana przypadku Notariusz, przed którym zostanie dokonany akt darowizny, na podstawie okazanych mu dokumentów oraz oświadczeń stron, stwierdzi, że przedmiotem darowizny jest gospodarstwo rolne zabudowane budynkiem gospodarczym, zastosuje odpowiednio przytoczone wyżej przepisy ustawy o podatku od spadków i darowizn.