Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 7 rozporząd... - Interpretacja - IP-PB3-423-526/07-2/JB

ShutterStock
Interpretacja indywidualna z dnia 28.02.2008, sygn. IP-PB3-423-526/07-2/JB, Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie

Temat interpretacji

Na podstawie art. 14b § 1 i § 6 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.) oraz § 7 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 20 czerwca 2007 r. w sprawie upoważnienia do wydawania interpretacji przepisów prawa podatkowego (Dz. U. Nr 112, poz. 770) Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie działając w imieniu Ministra Finansów stwierdza, że stanowisko Spółki, przedstawione we wniosku z dnia 30.11.2007r. (data wpływu 03.12.2007r.) o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w następującym zakresie, czy wniesienie do funduszu inwestycyjnego udziałów/papierów wartościowych w zamian za wydanie certyfikatów inwestycyjnych funduszu jest zdarzeniem podatkowym, które skutkuje rozpoznaniem przychodów i kosztów na gruncie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych - jest prawidłowe.

UZASADNIENIE

W dniu 03.12.2007r. został złożony ww. wniosek o udzielenie pisemnej interpretacji przepisów prawa podatkowego w indywidualnej sprawie dotyczącej podatku dochodowego od osób prawnych w zakresie potwierdzenia stanowiska, że wniesienie do funduszu inwestycyjnego udziałów/papierów wartościowych w zamian za wydanie certyfikatów inwestycyjnych funduszu, na dzień objęcia tych certyfikatów jest zdarzeniem podatkowym, które nie skutkuje rozpoznaniem przychodów i kosztów na gruncie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.

W przedmiotowym wniosku zostało przedstawione następujące zdarzenie przyszłe.

Spółka zamierza wnieść do funduszu inwestycyjnego działającego na podstawie ustawy z dnia 27 maja 2004 r. o funduszach inwestycyjnych udziały/papiery wartościowe, w zamian za które zostaną jej wydane certyfikaty inwestycyjne funduszu. Fundusz będzie funduszem inwestycyjnym zamkniętym.

W związku z powyższym zadano następujące pytanie:

Zdaniem Spółki, wniesienie udziałów/papierów wartościowych do zamkniętego funduszu inwestycyjnego w zamian za wydanie pakietu certyfikatów inwestycyjnych, na moment ich wniesienia nie skutkuje dla Spółki powstaniem przychodów. Spółka zwraca uwagę, że brak jest jednak przepisu, który przewidywałby opodatkowanie przychodu we wskazanej sytuacji. W szczególności, w opinii Spółki, przeniesienia na fundusz udziałów/papierów wartościowych w zamian za certyfikaty inwestycyjne w żadnym razie nie należy utożsamiać z podlegającym opodatkowaniu:

  1. otrzymaniem udziałów o określonej wartości w związku z wniesieniem udziałów i papierów wartościowych w postaci wkładu niepieniężnego (aportu) do spółki prawa handlowego (art. 12 ust. 1 pkt 7 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych),
  2. uzyskaniem przychodu należnego z tytułu odpłatnego zbycia rzeczy lub praw majątkowych (art. 14 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych).

Zdaniem Spółki wniesienie udziałów (akcji) do funduszu inwestycyjnego w zamian za certyfikaty inwestycyjne nie może być utożsamiane z otrzymaniem w zamian za aport udziałów o określonej wartości nominalnej w spółce kapitałowej. Aport, czyli wkład niepieniężny, jest instytucją prawa handlowego szczegółowo uregulowaną w Kodeksie Spółek Handlowych i podporządkowaną ściśle określonej procedurze. Wnieść aport można tylko spółki prawa handlowego posiadającej osobowość prawną. Aport ma na celu pokrycie kapitału zakładowego w tej spółce. W zamian za aport, podmiot wnoszący nabywa szereg uprawnień o charakterze korporacyjnym w spółce, którą wyposażył w kapitał.

Ponadto tryb dokonywania wpłat do funduszu inwestycyjnego nie jest operacją uregulowaną przepisami Kodeksu Spółek Handlowych podlega wyłącznie przepisom ustawy o funduszach inwestycyjnych. Jakkolwiek fundusz inwestycyjny posiada osobowość prawną to nie jest spółką kapitałową, a zatem wniesienie udziałów (akcji) w tym trybie nie skutkuje otrzymaniem udziałów w spółce. Spółka wskazuje, że wprawdzie uczestnicy funduszy mogą niekiedy uzyskać pewne prawa o charakterze quasi-korporacyjnym, takie jak prawo do udziału w zgromadzeniu inwestorów (ewentualnie radzie inwestorów funduszu), jednak nie można ich porównywać z zakresem uprawnień korporacyjnych przysługujących wspólnikom spółki kapitałowej.

W związku z powyższym, otrzymanie certyfikatów funduszu w zamian za udziały i akcje w spółkach z całą pewnością, w opinii Spółki, nie może być traktowane jako objęcie udziałów/akcji w zamian za aport do spółki posiadającej osobowość prawną - zdarzenie podlegające opodatkowaniu na gruncie art. 12 ust.1 pkt 7 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych.

Zdaniem Spółki, omawiana operacja nie stanowi także odpłatnego zbycia, które podlega opodatkowaniu na zasadach ogólnych, na podstawie art. 14 ust. 1 w/w ustawy.

Spółka zwraca uwagę, że niezależnie od bezsprzecznej odrębności pod względem materialnoprawnym, pomiędzy wniesieniem udziałów i papierów wartościowych do funduszu celem opłacenia certyfikatów inwestycyjnych a aportem do spółki, czy np. wniesieniem wkładu do spółdzielni istnieją pewne podobieństwa. Wszystkie te transakcje są sui generis transferami aktywów o sformalizowanej - ściśle przewidzianej prawem procedurze, która skutkuje przekształceniem uprawnień do dysponowania przedmiotem wkładu w wiązkę uprawnień związanych z uczestnictwem w osobie prawnej (funduszu inwestycyjnym, spółce, spółdzielni). Spółka wskazuje, iż spośród wymienionych trzech kategorii operacji, tylko w odniesieniu do dwóch operacji (aportu i wniesienia wkładu do spółdzielni) ustawodawca zdecydował się na opodatkowanie. Wprowadzenie odrębnego przepisu przewidującego opodatkowanie tych operacji oznacza, zdaniem Spółki, że ustawodawca uważa je za odrębne od odpłatnego zbycia.

Spółka wskazuje, iż niezależnie, nawet gdyby przyjąć, że opłacenie certyfikatów inwestycyjnych udziałami/papierami wartościowymi stanowi odpłatne zbycie dla celów ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, to warunkiem opodatkowania przychodu na podstawie art. 14 ust. 1 ustawy jest wystąpienie przychodu należnego. Wniesienie natomiast udziałów i papierów wartościowych do funduszu inwestycyjnego w zamian za certyfikat inwestycyjny nie skutkuje na dzień jej dokonania powstaniem przychodu należnego po stronie zbywającego. W konsekwencji, w opinii Spółki, nawet w przypadku sklasyfikowania tej transakcji jako odpłatnego zbycia, brak będzie podstaw do stosowania art. 14 ust.1 ustawy.

W myśl ustawy o funduszach inwestycyjnych, w momencie dokonania wpłat uczestników funduszu na certyfikaty inwestycyjne dochodzi do przejścia własności tychże papierów wartościowych lub udziałów. Właścicielem tych papierów wartościowych lub udziałów staje się pośredniczące przy wpłatach towarzystwo funduszy inwestycyjnych, a z chwilą zarejestrowania funduszu inwestycyjnego sam fundusz. Wnoszący wpłaty (wkłady) do funduszu otrzymuje natomiast certyfikat inwestycyjny.

Na moment wniesienia brak jest więc jakiegokolwiek przychodu należnego po stronie Spółki.

Zgodnie z przepisami ustawy o funduszach inwestycyjnych, należność uczestnika wobec funduszu powstaje dopiero w momencie zbycia/umorzenia certyfikatów, przeprowadzanego na warunkach i przy spełnieniu przesłanek; określonych w statucie funduszu. W szczególności od tego dnia:

  • uczestnik może dochodzić od funduszu spełnienia świadczenia należnego spłaty ceny wykupu certyfikatu,
  • uczestnik może określić wartość pieniężną przysługującej mu należności odpowiadającą wartości aktywów netto funduszu przypadającej na dany certyfikat na dzień zapłaty (art. 139 ustawy o funduszach inwestycyjnych).

W związku z powyższym, zdaniem Spółki dopiero od dnia wykupu (umorzenia) certyfikatu można mówić o uzyskaniu przez Spółkę przychodu należnego z tytułu zbycia udziałów i papierów wartościowych i dopiero od tego momentu możliwe jest ewentualne opodatkowanie.

Uzasadniając własne stanowisko Spółka powołuje się również na art. 16 ust.1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, w myśl którego wydatki m.in. na nabycie tytułów uczestnictwa (w tym certyfikatów inwestycyjnych) można uznać za koszt uzyskania przychodów dopiero w momencie odkupienia tychże certyfikatów inwestycyjnych. Spółka wskazuje, iż w przedmiotowej sytuacji ustawodawca wprost zdecydował o odroczeniu momentu rozpoznania kosztu uzyskania przychodu z tytułu nabycia certyfikatów inwestycyjnych do momentu ich zbycia. Konsekwentnie, należy uznać, że również moment rozpoznania przychodu z tego samego przecież źródła powinien być odroczony. W rezultacie, przychód z tytułu otrzymania certyfikatów inwestycyjnych powinien być rozpoznany w momencie zbycia tych certyfikatów przez Spółkę.

Ponadto, Spółka zwraca uwagę, że do identycznych wniosków prowadzi również analiza art. 12 ust. 1 pkt 4a ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Wymienia on wśród przychodów osób prawnych podlegających opodatkowaniu otrzymane dochody funduszu, w przypadku gdy statut przewiduje wypłacanie tych dochodów bez odkupywania jednostek uczestnictwa albo wykupywania certyfikatów inwestycyjnych. Zdaniem Spółki przepis ten w sposób bezpośredni i niewątpliwy wskazuje, że w zamiarze ustawodawcy uzyskanie przez podatnika przychodów z tytułu uczestnictwa w funduszu kapitałowym następuje z chwilą spieniężenia posiadanych certyfikatów uczestnictwa (zasadniczo z chwilą odkupienia certyfikatów przez fundusz). Tylko w drodze wyjątku tj. w sytuacji gdy statut funduszu przewiduje dystrybucję zysków uczestnikom bez wykupywania certyfikatów uczestnictwa - przychody z tytułu udziału w funduszu kapitałowym mogą być rozpoznane wcześniej (tj. w sytuacji wypłaty przez fundusz dochodów bez odkupywania / umorzenia jednostek uczestnictwa (w przypadku funduszy dywidendowych).

Uwzględniając powyższe rozważania, Spółka stoi na stanowisku, że transakcja wniesienia udziałów/papierów wartościowych do funduszu inwestycyjnego w zamian za certyfikaty inwestycyjne na dzień wniesienia jest transakcją neutralną z punktu widzenia ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych. Przychód do opodatkowania powstanie dopiero z dniem zbycia certyfikatów inwestycyjnych.

Spółka wskazuje, iż przedstawione przez nią stanowisko znajduje potwierdzenie w licznych interpretacjach prawa podatkowego wydanych przez organy podatkowe. Spółka powołała się m.in. na postanowienie Naczelnika Pierwszego Mazowieckiego Urzędu Skarbowego z dnia 22.09.2005r. Nr 1471/DPD1/423/57/05/MK, postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Wołominie z dnia 23.12.2005r.,Nr US/42/DP-II/4111-822/05, postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego Warszawa-Ursynów z dnia 30.10.2006r.,Nr 1438/DF2/415-171/276/06/AZ oraz postanowienie Naczelnika Urzędu skarbowego w Biłgoraju z dnia 19.04.2007r.,Nr PD/415-4/07.

W odniesieniu do przedstawionego opisu zdarzenia przyszłego, stwierdzam, co następuje:

Kwestie dotyczące nabywania jednostek uczestnictwa lub certyfikatów inwestycyjnych reguluje ustawa z dnia 27.05.2004r. o funduszach inwestycyjnych (Dz. U. Nr 146, poz. 1546 ze zm.). Zgodnie z art. 3 ust. 1 w/w ustawy, fundusz inwestycyjny jest osobą prawną, której wyłącznym przedmiotem działalności jest lokowanie środków pieniężnych zebranych w drodze publicznego, a w przypadkach określonych w ustawie również niepublicznego, proponowania nabycia jednostek uczestnictwa albo certyfikatów inwestycyjnych, w określone w ustawie papiery wartościowe, instrumenty rynku pieniężnego i inne prawa majątkowe.

Zgodnie z art. 128 ust. 1 ustawy o funduszach inwestycyjnych, statut funduszu inwestycyjnego może przewidywać dokonywanie wpłat na certyfikaty inwestycyjne papierami wartościowymi. W przypadku tym następuje więc zamiana, która obok sprzedaży jest jedną z form odpłatnego zbycia i przeniesienia własności. Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych nie definiuje jednoznacznie pojęcia przychodów, określa jedynie, co w szczególności stanowi przychód dla tego podatku. Wyliczenie rodzajów przychodów zawiera art. 12 ust. 1 z zastrzeżeniem ust. 3 i 4 oraz art. 13 i 14 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t. j. Dz. U. z 2000 r. Nr .54, poz. 654 ze zm.).

Przychody wymienione w w/w artykule cechuje to, że stanowią przysporzenie majątkowe o trwałym charakterze powodujące przyrost majątku podatnika bądź też zmniejszenie jego zobowiązań. Natomiast enumeratywnie w art. 12 ust. 4 wyszczególniono przychody, które nie są zaliczane do przychodów podatkowych. Również art. 2 w/w ustawy zawiera katalog wyłączeń od przychodów podatkowych. W związku z tym, że ustawodawca w żadnym z tych przepisów nie wymienił przychodów nie podlegających opodatkowaniu z tytułu objęcia przez podatnika certyfikatów inwestycyjnych w Funduszu w zamian za wniesienie wpłaty w postaci akcji należy uznać, że przychód powstaje, natomiast jego ustalenie zostaje przesunięte w czasie do chwili zbycia certyfikatów inwestycyjnych. Certyfikaty inwestycyjne stanowią jeden z rodzajów papierów wartościowych zgodnie z art. 3 ust.1 pkt. a ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi (Dz. U. Nr 183 poz. 1538 ze zm.), w przypadku zbycia których dochód do opodatkowania winien być ustalony na zasadach analogicznych do transakcji zbycia innych papierów wartościowych.

A zatem, w przypadku ekwiwalentnej zamiany udziałów/papierów wartościowych na certyfikaty inwestycyjne tj. o identycznej wartości nie powstaje obowiązek podatkowy w podatku dochodowym od osób prawnych. W tym względzie należy w szczególności zwrócić uwagę na treść art. 16 ust. 1 pkt. 8 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, gdzie moment opodatkowania wiąże się zarówno z ustaleniem przychodu do opodatkowania jak i kosztów uzyskania przychodu. Tak więc przychód z przedmiotowej transakcji wystąpi dopiero w momencie dokonania obrotu certyfikatami inwestycyjnymi tj. w chwili ich odpłatnego zbycia.

Stosownie do art. 15 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów lub zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1. Powyższe oznacza, że wszystkie poniesione wydatki, po wyłączeniu wydatków enumeratywnie wymienionych w przywołanym art. 16 ust. 1 ustawy, stanowić mogą koszty uzyskania przychodu, o ile pozostają w związku przyczynowo-skutkowym z osiąganymi przychodami, w tym służą zachowaniu albo zabezpieczeniu funkcjonowania źródła przychodów. Kosztami uzyskania przychodów są zarówno koszty bezpośrednio, jak i pośrednio związane z uzyskiwanymi przychodami, dotyczące całokształtu działalności podatnika, związane z funkcjonowaniem firmy.

Jednocześnie na podstawie art. 16 ust. 1 pkt 8 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych wyłączone zostały z kosztów uzyskania przychodów wydatki na objęcie lub nabycie udziałów albo wkładów w spółdzielni, udziałów albo akcji w spółce oraz innych papierów wartościowych, a także wydatki na nabycie tytułów uczestnictwa lub jednostek uczestnictwa w funduszach kapitałowych; wydatki takie są jednak kosztem uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia tych wkładów, udziałów, akcji oraz innych papierów wartościowych, w tym z tytułu wykupu przez emitenta papierów wartościowych, a także z odkupienia tytułów uczestnictwa lub jednostek uczestnictwa w funduszach kapitałowych albo umorzenia jednostek uczestnictwa, tytułów uczestnictwa oraz certyfikatów inwestycyjnych w funduszach kapitałowych, z zastrzeżeniem ust. 7e.

Jak wynika z wyżej wymienionych przepisów, wydatki na nabycie jednostek uczestnictwa nie podlegają zaliczeniu w koszty uzyskania przychodów w momencie ich poniesienia, lecz dopiero w momencie ich odkupienia albo umorzenia.

Z uwagi na fakt, iż przedmiotowe certyfikaty inwestycyjne Spółka zamierza nabyć w formie wniesienia do funduszu inwestycyjnego udziałów/papierów wartościowych, to w przypadku ich sprzedaży koszt nabycia tych certyfikatów inwestycyjnych należy ustalić na podstawie wydatków faktycznie poniesionych na nabycie lub objęcie tych udziałów/papierów wniesionych do funduszu, którymi opłacono certyfikaty.

W świetle obowiązującego stanu prawnego stanowisko wnioskodawcy w sprawie oceny prawnej przedstawionego zdarzenia przyszłego uznaje się więc za prawidłowe.

Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego przedstawionego przez wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji.

Stronie przysługuje prawo do wniesienia skargi na niniejszą interpretację przepisów prawa podatkowego z powodu jej niezgodności z prawem. Skargę wnosi się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, ul. Jasna 2/4, 00-013 Warszawa po uprzednim wezwaniu na piśmie organu, który wydał interpretację w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o jej wydaniu do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Skargę do WSA wnosi się (w dwóch egzemplarzach art. 47 ww. ustawy) w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia tego wezwania (art. 53 § 2 ww. ustawy).

Skargę wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi (art. 54 § 1 ww. ustawy) na adres: Izba Skarbowa w Warszawie, Biuro Krajowej Informacji Podatkowej w Płocku, ul. 1-go Maja 10, 09-402 Płock.

Referencje
1438/DF2/415-171/276/06/AZ, postanowienie w sprawie interpretacji prawa podatkowego
1471/DPD1/423/57/05/MK, postanowienie w sprawie interpretacji prawa podatkowego
PD/415-4/07, postanowienie w sprawie interpretacji prawa podatkowego
US/42/DP-II/4111-822/05, postanowienie w sprawie interpretacji prawa podatkowego
Wniosek ORD-IN
Dyrektor Izby Skarbowej w Warszawie